ดังกล่าวมาแล้วว่า มาตรฐานการบัญชี ฉบับที่ 2 เรื่องสินค้าคงเหลือ กำหนดให้วัดมูลค่าสินค้าคงเหลือด้วยราคาทุนหรือมูลค่าสุทธิที่จะได้รับ แล้วแต่มูลค่าใดจะต่ำกว่า ทำให้กิจการต้องคำนวณหามูลค่าสุทธิที่จะได้รับเพื่อนำไปเปรียบเทียบกับราคาทุนของสินค้าคงเหลือ และใช้มูลค่าที่ต่ำกว่า เป็นมูลค่าของสินค้าคงเหลือ ณ วันสิ้นงวดบัญชีนั้น
สำหรับการประมาณมูลค่าสุทธิที่จะได้รับ ให้พิจารณาวัตถุประสงค์ของกิจการในการถือครองสินค้าคงเหลือ กรณีสินค้าคงเหลือที่กิจการถือไว้ เพื่อขายหรือให้บริการตามสัญญาที่แน่นอน ให้ถือตามราคาที่กำหนดไว้ในสัญญานั้น แต่หากจำนวนตามสัญญาการขายนั้น มีน้อยกว่าปริมาณสินค้าคงเหลือที่ถือครองไว้ มูลค่าสุทธิที่จะได้รับของสินค้าคงเหลือส่วนที่เกินกว่าปริมาณในสัญญา ให้ถือตามราคาขายโดยทั่วไป และกิจการอาจบันทึกประมาณการหนี้สินสำหรับปริมาณสินค้าคงเหลือตามสัญญาขายที่แน่นอนส่วนที่เกินจากปริมาณสินค้าคงเหลือที่ถือไว้หรือที่เกิดจากสัญญาซื้อที่แน่นอนของกิจการ ตามมาตรฐานการบัญชี ฉบับที่ 37 เรื่อง ประมาณการหนี้สิน หนี้สินที่อาจเกิดขึ้น และสินทรัพย์ที่อาจเกิดขึ้น
ตัวอย่าง ณ วันที่ 31 ธันวาคม 25×1 บริษัท พรวดี จำกัด มีสินค้าคงเหลือ จำนวน 3,000 หน่วย แต่ได้ทำสัญญาขายที่แน่นอนไว้กับลูกค้ารายหนึ่ง เป็นจำนวน 3,800 หน่วย สินค้ามีราคาทุนหน่วยละ 100 บาท ราคาขายที่กำหนดไว้ในสัญญาหน่วยละ 102 บาท กำหนดส่งมอบในวันที่ 15 มกราคม 25×2 และ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 25×1 ราคาขายโดยทั่วไปของสินค้าดังกล่าวหน่วยละ 107 บาท มีต้นทุนที่เกี่ยวข้องกับการขาย เท่ากับ 5 บาท
เปรียบเทียบราคาทุนกับมูลค่าสุทธิที่จะได้รับ ของสินค้าคงเหลือจำนวน 3,000 หน่วย ไ ด้ดังนี้
หน่วย: บาท
| จำนวนสินค้าคงเหลือ (หน่วย) | 3,000 |
| ราคาขายตามสัญญาซื้อขายที่แน่นอน | 102 |
| ต้นทุนที่เกี่ยวข้องกับการขาย | 5 |
| มูลค่าสุทธิที่จะได้รับต่อเครื่อง | 97 |
| มูลค่าสุทธิที่จะได้รับรวม | = 97 × 3,000 =291,000 |
| ราคาทุนรวม | = 100 × 3,000 =300,000 |
| ผลขาดทุนจากการตีราคาสินค้าลดลง | = 300,000 -291,000 = 9,000 |
จะเห็นว่า ราคาทุนเท่ากับ 300,000 บาท แต่มูลค่าสุทธิที่จะได้รับเท่ากับ 291,000 บาท ดังนั้น มูลค่าสินค้าคงเหลือของบริษัท พรวดี จำกัด ที่จะแสดงในงบแสดงฐานะการเงิน จะเท่ากับ 291,000 บาท (แสดงด้วยจำนวนที่ต่ำกว่า) และจะต้องบันทึกผลขาดทุนจากการตีราคาสินค้าลดลง จำนวนเงิน 9,000 บาท
นอกจากนี้ บริษัท พรวดี จำกัด จะต้องประมาณการหนี้สินจากภาระผูกพันในสัญญาที่บอกเลิกไม่ได้ เนื่องจากปริมาณสินค้าตามสัญญาขายที่แน่นอนเกินกว่าปริมาณสินค้าคงเหลือที่ถือไว้ จำนวน 800 หน่วย โดยคำนวณดังนี้
หน่วย: บาท
| ราคาทุนต่อหน่วย | 100 |
| มูลค่าสุทธิที่จะได้รับต่อหน่วย | 97 |
| ผลขาดทุนต่อหน่วย | 3 |
| ผลขาดทุนรวม = 3 บาท × 800 หน่วย = 2,400 บาท |
การบันทึกบัญชี จะเป็นดังนี้
เดบิต ผลขาดทุนจากสัญญาขายที่ยกเลิกไม่ได้ 2,400
เครดิต ประมาณการหนี้สินจากสัญญาขายที่ยกเลิกไม่ได้ 2,400
บันทึกผลขาดทุนจากสัญญาขายที่ยกเลิกไม่ได้