การดำเนินงานอย่างยั่งยืนได้ถูกพัฒนาอย่างต่อเนื่องเพื่อให้เกิดความครอบคลุมและเหมาะสมกับสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงของโลกมากยิ่งขึ้น อาทิ ภาวะโลกร้อน กระบวนการคัดเลือกวัตถุดิบ กระบวนการผลิต การทุจริตตกแต่งบัญชีของคณะกรรมการ เป็นต้น ซึ่งแนวคิดการดำเนินงานอย่างยั่งยืนที่ได้ถูกพัฒนาเป็นปัจจุบัน มีชื่อเรียกว่า ESG มีที่มาจากตัวย่อขององค์ประกอบของการดำเนินงานอย่างยั่งยืน คือ การดำเนินงานของกิจการต้องที่ใส่ใจ 3 ด้านประกอบด้วย 1) ด้านสิ่งแวดล้อม (Environment: E) 2) ด้านสังคม (Social: S) และ 3) ด้านการกำกับดูแลกิจการ (Governance: G)
การวัดความสำเร็จในการดำเนินงานของกิจการเพียงตัวเลขทางบัญชี โดยไม่สนใจผลกระทบที่เกิดขึ้นกับผู้ส่วนได้ส่วนเสียของกิจการ อาทิ ชุมชน สังคม สิ่งแวดล้อม ผู้ถือหุ้น พนักงาน ส่งผลต่อการละเมิดข้อกำหนด กฎหมายรวมถึงชื่อเสียง และการดำรงอยู่ของกิจการในระยะยาว ซึ่งกล่าวถึงในทฤษฎีผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย (Stakeholder theory) คือการดำเนินงานของกิจการที่ต้องคำถึงถึงผู้มีส่วนได้ส่วนเสียของกิจการ (stakeholder) อาทิ พนักงาน ชุมชน สิ่งแวดล้อม ลูกค้า เจ้าหนี้ เจ้าของกิจการ เป็นต้น โดยมุ่งเน้นให้เกิดการบริหารจัดการของภาคธุรกิจที่ต้องมีจริยธรรมในการดำเนินงาน คำนึงถึงผู้มีส่วนได้ส่วนเสียของกิจการ อีกทั้งพิจารณาผลกระทบที่เกิดจากการดำเนินงาน สอดคล้องกับการเกิดขึ้นของแนวคิดการพัฒนาอย่างยั่งยืน (Sustainable Development) ปี ค.ศ. 1987 โดยคณะกรรมาธิการบรันท์แลนด์ (Brundtland Commission) รวมถึงองค์การสหประชาชาติ (The United Nations: UN) ซึ่งเป็นหน่วยงานหลักในดำเนินการเรื่องการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยมีกำหนดเป็นเป้าหมายที่เรียกว่า วาระการพัฒนาที่ยั่งยืน (Sustainable Development Goals–SDGs)
สำหรับภาคธุรกิจนั้น “การดำเนินธุรกิจอย่างยั่งยืน ESG” เป็นการดำเนินงานที่นอกเหนือจากการสร้างผลประกอบการทางการเงิน (Financial Performance) ยังส่งผลให้เกิดการยอมรับจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ซึ่งเป็นผลให้เกิดการสร้างความสามารถในการแข่งขัน อีกทั้งเป็นส่วนหนึ่งของการบริหารความเสี่ยงของกิจการ และส่งผลต่อประสิทธิภาพการบริหารงานของกิจการในระยะยาว ซึ่งการลงทุนในบริษัทที่ใช้แนวคิดการดำเนินงานอย่างยั่งยืน ESG รู้จักในชื่อที่เรียกว่า sustainable investing (ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย, Sustainable Capital Market Development, 2021)
อย่างไรก็ตามในอดีตนักลงทุนให้ความสนใจกับกิจการที่ใช้แนวคิดการดำเนินงานอย่างยั่งยืน ESG เป็นประเด็นรอง ต่างจากปัจจุบันที่นักลงทุนสถาบันและนักลงทุนรายย่อย ให้ความสำคัญกับการดำเนินงานอย่างยั่งยืนมากยิ่งขึ้น ในการเลือกพอร์ตการลงทุน (Investment Portfolio) เนื่องจาก ESG เป็นวิธีการดำเนินงานที่สามารถลดความเสี่ยงที่เรียกว่า ความเสี่ยงต่อระบบ (systemic risks) ที่ส่งผลกระทบทางลบต่อเสถียรภาพของระบบการเงิน และการเติบโตของระบบเศรษฐกิจ ซึ่งจากผลการสัมภาษณ์ผู้บริหารสถาบันลงทุนมีความเห็นที่สอดคล้องกันว่า ESG นั้นเป็นสิ่งที่ผู้บริหารสถาบันลงทุนให้ความสนใจโดยถือเป็นหนึ่งปัจจัยในการพิจารณาเลือกลงทุน ซึ่งบริษัทนั้นควรมีความรับผิดชอบต่อผู้ถือหุ้นด้าน ESG performance
